Kiedy zwróci się domowa fotowoltaika – z magazynem energii i bez?

Firma Otovo zbadała okresy zwrotu inwestycji w domowe instalacje fotowoltaiczne współpracujące z magazynami energii oraz instalacje PV funkcjonujące bez takich urządzeń w obecnych warunkach rozliczeń energii od prosumentów.
Badanie Otovo – wykonane na podstawie analizy 30 tys. prosumenckich inwestycji zrealizowanych w Europie w ostatnich latach – pokazuje, że udział prosumentów decydujących się na magazyn energii wzrósł z 2% w maju 2021 r. do ponad 71% pod koniec 2024 r.
To wyraźny sygnał, że właściciele domów coraz bardziej dążą do osiągnięcia energetycznej niezależności. Taniejące magazyny energii w połączeniu z rosnącymi kosztami prądu z sieci sprawiają, że coraz więcej prosumentów decyduje się nie tyko na samą instalację fotowoltaiczną, ale od razu wyposaża ją w magazyny energii.
Nie inaczej jest w Polsce, gdzie dodatkowo oferowane są stosunkowo wysokie dotacje na zakup magazynu energii, a koszt inwestycji może też obniżyć podatkowa ulga termomodernizacyjna. W największym prosumenckim programie w kraju, czyli w Moim Prądzie, na fotowoltaikę można dostać dotację w wysokości 7 tys. zł, a na bateryjny magazyn energii dofinansowanie wynosi nawet 16 tys. zł. Na skorzystanie z dotacji na magazyny energii z Mojego Prądu zdecydowało się już kilkadziesiąt tysięcy polskich prosumentów.
Dzięki magazynowi energii autokonsumpcja wzrasta dwukrotnie
Wyniki analizy wykonanej przez Otovo w realiach polskiego rynku energii pokazały, że dołączenie magazynu do instalacji fotowoltaicznej może zwiększyć roczne oszczędności prosumenta nawet o 30%. Jak podkreśla firma, jest to istotne w warunkach aktualnego systemu rozliczeń prosumentów, w którym różnica między ceną zakupu energii a stawką za jej odsprzedaż do sieci jest wyraźnie zauważalna.
Otovo podkreśla przy tym spadek cen domowych magazynów energii. Według danych firmy w 2021 r. za domową baterię o pojemności 5 kWh trzeba było zapłacić przeciętnie około 13 250 zł (2650 zł/kWh), natomiast w 2024 r. już 9 535 zł (1907 zł za/kWh).
Jak ten spadek przekłada się na opłacalność inwestycji w domowe magazyny energii w Polsce? Odpowiedzi na to pytanie poszukało Otovo. Z analizy wykonanej przez firmę wynika, że prosument z instalacją fotowoltaiczną o mocy 6 kWp wytwarza średnio około 6321 kWh energii elektrycznej rocznie. Według Otovo autokonsumpcja energii z takiej instalacji fotowoltaicznej bez magazynu energii wynosi przeciętnie około 36%, natomiast z magazynem energii o pojemności 5 kWh autokonsumpcja wzrasta niemal dwukrotnie – do około 66%.
Poziom autokonsumpcji energii ma kluczowe znaczenie dla opłacalności inwestycji w domowe instalacje fotowoltaiczne zwłaszcza w czasie wysokiego nasłoniecznienia, gdy instalacje fotowoltaiczne pracują najwydajniej, a giełdowe ceny energii – kluczowe dla wynagrodzenia prosumentów – spadają do zera, a nawet poniżej tej wartości. Dotyczy to szczególnie prosumentów podlegających obecnemu systemowi rozliczeń, czyli net-billingowi, w którym stawki za energię wprowadzaną do sieci są znacznie niższe od stawek za energię pobieraną z sieci.
Odpowiedzią na tę sytuację może być zwiększenie autokonsumpcji w porach najlepszego nasłonecznienia i najniższego wynagrodzenia za eksport energii w net-billingu. Zapewnić to może ładowanie domowego magazynu energii. Energia z niego może zostać wykorzystana, gdy w domu rośnie zapotrzebowanie na energię, a nie pokrywa go już instalacja fotowoltaiczna.
Według analiz Otovo domowy prosument z magazynem dokupuje średnio tylko 2 MWh energii rocznie, podczas gdy bez magazynu – ponad 3,5 MWh. Tymczasem koszt energii z sieci dla gospodarstw domowych to już nawet ponad 1 zł/MWh, a wynagrodzenie za energię oddaną do sieci przez prosumenta w net-billingu jest z reguły kilkakrotnie niższe. Ta różnica pokazuje, dlaczego opłaca się zużywać jak najwięcej energii na własne potrzeby.
.
.
Kiedy zwróci się domowa fotowoltaika z magazynem energii i bez?
Analiza Otovo wykazała, że zwrot inwestycji w domową instalację fotowoltaiczną z magazynem energii i dotacją z programu Mój Prąd osiągalny jest już nawet po 3 latach użytkowania.
Bez dotacji z Mojego Prądu zwrot z inwestycji w domową fotowoltaikę i magazyn energii wzrasta dwukrotnie - do około 6 lat, natomiast inwestycja w samą instalację PV bez jednoczesnej inwestycji w magazyn zapewnia obecnie zwrot na poziomie 5-6 lat. Po takim czasie, według analityków, inwestycja prosumenta może zacząć generować zysk netto.

Powyższe kalkulacje oparto na założeniu średniej ceny energii elektrycznej na poziomie 1,09 zł/kWh, średniej ważonej stawki sprzedaży nadwyżek energii do sieci 0,26 zł/kWh oraz inflacji wynoszącej 4,9% rocznie. Wyliczenia uwzględniają roczny koszt zakupu energii z sieci, wartość autokonsumpcji, ulgę termomodernizacyjną oraz przychód ze sprzedaży energii oddawanej do sieci.

Andreas Thorsheim, założyciel i CEO firmy Otovo, podkreśla, że magazyny energii zwiększają niezależność energetyczną i odporność na wahania cen prądu z sieci.
Pozwalają gospodarstwom domowym korzystać z własnej energii wtedy, gdy jej potrzebują, zmniejszając zależność od sieci i poprawiając stabilność w godzinach szczytu. Dodatkową zachętą dla inwestujących w rozwiązania fotowoltaiczne mogą być dostępne dotacje oraz atrakcyjne formy finansowania, takie jak leasing konsumencki. Spadające ceny baterii sprawiają, że coraz więcej osób dostrzega sens inwestowania w magazynowanie energii jako integralny element systemu PV - komentuje Andreas Thorsheim.
Piotr Pająk
piotr.pajak@gramwzielone.pl
© Materiał chroniony prawem autorskim. Wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu tylko za zgodą wydawcy Gramwzielone.pl Sp. z o.o.
Zalożenia z d… wzięte, to i wyniki również. Autokonsumpcja bez magazynu jest poniżej 20%, z magazynem – około 30%. Przy magazynie 5 kWh do instalacji 6 kW po pierwsze nie ma dotacji, po drugie, autokonsumpcja nawet nie zbliży się do 30%.
@Sprzedawca PV – ja w zeszłym roku miałem na dachu 5 kW + magazyn 10 kWh i roczną autokonsumpcję na poziomie 71%.
Jak już się jakimś cudem zwróci będzie się nadawała do utylizacji, ot cała ekologia…
@jasiek – używałeś dużo klimatyzacji albo zużywałeś mnóstwo prądu w słoneczne dni. Chyba, że masz znacznie za małą instalację lub produkcją daleką od optymalnej (zacienienie, układ), wtedy można dojść nawet do 100%. Potrzebując ok. 12 kWh dziennie lub mniej i produkując >30 kWh dziennie przez 100 słonecznych dni od połowy marca do września oddajesz 20+ kWh dziennie do sieci, czyli ponad 40%. Zaznaczę, że Otovo przyjęło magazyn 5 kWh do instalacji 6 kW. Czyli w słoneczne dni masz jakieś ponad 30 kWh oddane do sieci DZIENNIE. Takich dni licz około 120 w roku.
Przy aktualnych cenach zwróci mi się po 3 latach
Według danych firmy w 2021 r. za domową baterię o pojemności 5 kWh trzeba było zapłacić przeciętnie około 13 250 zł (2650 zł/kWh), natomiast w 2024 r. już 9 535 zł (1907 zł za/kWh).
Tak, a w 2025 za ~9000 zł można już mieć magazyn o pojemności 15 kWh
magazyn o pojemności 5 kWh obecnie kosztuje ~3500 zł
@Sprzedawca PV – trafna diagnoza. Generalnie to klimatyzatory chodzą u mnie większość roku, gdyż służą mi, poza chłodzeniem, do grzania (jako główne źródło). A roczne zużycie prądu w 2024 roku to było u mnie ok. 12 000 kWh, czyli średnio ok. 33 kWh dziennie.
@jasiek – czyli zużywasz dużo, instalacja jest mała, więc twoje urządzenia zużywają jej produkcję na bieżąco. Instalacja 5 kW jest potrzebna do zużycia ok. 4500 kWh w net meteringu i 3500-4000 kWh w net bilingu, czyli 10-13 kWh dziennie. Latem jest to zazwyczaj mniej. W takich warunkach autokonsumpcja to do 20% bez magazynu i ok. 30% z magazynem, można ją podnieść przez automatyczne lub ręczne sterowanie zużyciem – włączanie energożernych sprzętów w godzinach dobrej produkcji, ale to jest 5, góra 10 punktów procentowych. Więcej da używanie klimatyzacji, bufor CWU czy samochód elektryczny – ale takich domów jest mniejszość. Ja np. mam dobrą izolację plus fajne zacienienie w największe upaly i z klimy korzystam może 150 godzin w roku, na poddaszu więcej. Nie podnosi mi autokonsumpcji w jakiś istotny sposób. Przy instalacji skrojonej na miarę wyliczenia Otovo o kant d… można rozbić. Tak samo jak podane ceny magazynów.
Nikt nie napisał że za sam licznik trzeba płacić około 220zł miesięcznie. Czyli jeżeli masz prognozę na dwa miesiące powyżej 1500zl to dopiero można mówić o zwrocie poniżej 20 lat
@Siwy – za jaki licznik?